والد

والد (300)

{jcomments on} 

طبقه بندي هاي فرزند

اطلاعاتي كه تحت عنوان مشخصات توليدی و توليد مثلی و همچنين وزن لاشه در سنين مختلف براي نژادهای بومی گوسفند و بز كشور اومده تحت شرايط يكسان و استانداردی نیستن.

 اين ركوردها به ميزان قابل توجهی تحت تاثير عوامل محيطی بوده و هرگونه تغيير در عوامل محيطی و مديريتی مثل : سن، جنس، رطوبت، تغذيه، بهداشت ونظام های بهره برداری متفاوت (روستايي، عشاير و ...) نتايج متفاوتی رو به دنبال خواهد داشت.

 

ضمناً آمارهای ارائه شده مربوط به نژادهای گوسفند برمبنای تجربیات ميدانی ، استعلام استانی و برآورد كارشناسی هست.

 

  گوسفند افشاری (تصویر سمت راست : قوچ افشاری - تصویر سمت چپ: میش افشاری) 

   

   پراکنش گوسفند افشاری در زنجان و بخش هایی از آذربایجان غربی و شرقی مشاهده میشه

 

 

 

 

 

 

 

 

پراكنش

 در استان زنجان و بخش هايي از
استان هاي آذربايجان غربي و شرقی

برآورد جمعيت (راس)

800 هزار

رنگ

قهوه ای - قرمز

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 3/9     ماده 3/7

وزن پايان شيرخوارگي (كيلوگرم)

نر 25      ماده 24

وزن 6 ماهگي (كيلوگرم)

نر 36        ماده 33

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

نر 66      ماده 51

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندي- گرم)

241-136
بازده غذايي (خوراك مصرفي به وزن زنده) 6/8-2/6

بازده لاشه (درصد)

46

درصد دوقلوزايي

11

شيرتوليدي روزانه (گرم)

300

طول دوره شيردهي (ماه)

4-6

 

گوسفند بلوچی (تصویر سمت راست: قوچ بلوچی- تصویر سمت چپ : میش بلوچی) 

 

 

       

 

 

 

 

 

پراكنش

سيستان و بلوچستان- خراسان جنوبی-
كرمان- يزد و اصفهان و خراسان رضوی

برآورد جمعيت (راس)

5/2 میلیون

رنگ

سفید

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 3/9     ماده 3/6

وزن پايان شيرخوارگي (كيلوگرم)

نر 25      ماده 23

وزن 6 ماهگي (كيلوگرم)

نر 31        ماده 28

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

نر 43      ماده 48

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندي- گرم)

177
بازده غذايي (خوراك مصرفي به وزن زنده)  7/7 - 12/7     

بازده لاشه (درصد)

44

درصد دوقلوزايي

10 - 15

شيرتوليدي روزانه (گرم)

500

طول دوره شيردهي (ماه)

4 - 5

 

گوسفند بهمئی (تصویر سمت راست: قوچ بهمئی - تصویر سمت چپ: میش بهمئی) 

 

 

 

 

 

 

 

             

 

 

پراكنش

كهكيلويه و بوير احمد

برآورد جمعيت (راس)

درآستانه انقراض و حدود 20 هزار

رنگ

سفيد با لكه هاي سياه و قهوه اي

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 3/9     ماده 3/8

وزن پايان شيرخوارگي (كيلوگرم)

نر 28      ماده 27

وزن 6 ماهگي (كيلوگرم)

نر 33        ماده 33

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

نر 61     ماده 42

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندي- گرم)

160
بازده غذايي (خوراك مصرفي به وزن زنده) 6/5

بازده لاشه (درصد)

50

درصد دوقلوزايي

7

شيرتوليدي روزانه (گرم)

300

طول دوره شيردهي (ماه)

5

 

                                           

  گوسفند لک قشقایی (تصویر سمت چپ: قوچ لک قشقایی تصویر سمت راست: میش لک قشقایی) 

 

 

 

 

 

                    

 

 

 پراكنش

 كهكيلويه و بوير احمد و فارس 

برآورد جمعيت (راس)

500 هزار

رنگ

سفيد تا خرمايي با لكه هاي رنگي بويژه در نقاط انتهايي بدن

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 4     ماده 3/8

وزن پايان شيرخوارگي (كيلوگرم)

نر 28      ماده 27

وزن 6 ماهگي (كيلوگرم)

نر 34        ماده 32/5

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

نر 74     ماده 50

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندي- گرم)

187
بازده غذايي (خوراك مصرفي به وزن زنده) 6/7

بازده لاشه (درصد)

----

درصد دوقلوزايي

----

شيرتوليدي روزانه (گرم)

300

طول دوره شيردهي (ماه)

5

 

گوسفند دالاق یا آتابای (تصویر سمت راست : قوچ آتابای - تصویر سمت چپ: میش آتابای) 

 

 

 

 

 

 

 

 پراكنش

استان گلستان 

برآورد جمعيت (راس)

100 هزار

رنگ

سفيد نخودي تا قهوه اي تيره همراه با لكه هايي در نقاط مختلف بدن

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 4/1    ماده 3/8

وزن پايان شيرخوارگي (كيلوگرم)

نر 31      ماده 28

وزن 6 ماهگي (كيلوگرم)

نر 44        ماده 40

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

نر 51        ماده 45

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندي- گرم)

140
بازده غذايي (خوراك مصرفي به وزن زنده) 10/ 8

بازده لاشه (درصد)

7/45

درصد دوقلوزایی

7

شيرتوليدی روزانه (گرم)

---

طول دوره شيردهي (ماه)

---


گوسفند زل (تصویر سمت راست : قوچ زل - تصویر سمت چپ: میش زل)  

        

 

 

 

 

 

 

 

پراكنش

 مازندران و گلستان  

برآورد جمعيت (راس)

یك ميليون

رنگ

داراي طيف وسيعي از سفيد تا كاملاً سياه

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 3    ماده 2/7

وزن پايان شيرخوارگي (كيلوگرم)

نر 18      ماده 17

وزن 6 ماهگي (كيلوگرم)

نر 26        ماده 23

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

نر 52        ماده 37

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندي- گرم)

145
بازده غذايي (خوراك مصرفي به وزن زنده) 5/7

بازده لاشه (درصد)

43

درصد دوقلوزایی

10

شيرتوليدي روزانه (گرم)

---

طول دوره شيردهي (ماه)

---

 

گوسفند قره گل یا سرخس (تصویر سمت راست : قوچ سرخس - تصویر سمت چپ: میش سرخس) 

 

 

 

 

 

 

 

 

 پراكنش

    استان خراسان رضوي(منطقه سرخس) 

برآورد جمعيت (راس)

                 كمتر از 50 هزار

رنگ

سياه تا خاكستري كه بره هاي تازه متولد شده سياه هستند

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 5/2        ماده 5

وزن پايان شيرخوارگي (كيلوگرم)

نر 25        ماده 23

وزن 6 ماهگي (كيلوگرم)

نر 35         ماده 31

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

نر 48        ماده 41

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندي- گرم)

135 - 81
بازده غذايي (خوراك مصرفي به وزن زنده) 9 - 7

بازده لاشه (درصد)

56

درصد دوقلوزایی

3

شيرتوليدي روزانه (گرم)

500

طول دوره شيردهي (ماه)

4

                                   

گوسفند كبود شيراز (تصویر سمت راست : قوچ کبود شیراز - تصویر سمت چپ: میش کبود شیراز) 

 

 

 

 

 

 

 

 

 پراكنش

 استان فارس 

برآورد جمعيت (راس)

500 هزار

رنگ

خاكستری ، سياه و قهوه ای

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 4/2        ماده 4

وزن پايان شيرخوارگي (كيلوگرم)

نر 24        ماده 22

وزن 6 ماهگي (كيلوگرم)

نر 29         ماده 27

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

نر 50        ماده 45

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندي- گرم)

158 - 127
بازده غذايي (خوراك مصرفي به وزن زنده) 11 - 10

بازده لاشه (درصد)

52

درصد دوقلوزایی

5

شيرتوليدی روزانه (گرم)

300

طول دوره شيردهي (ماه)

4 - 3

 

 گوسفند تركی قشقايی (تصویر قوچ سرخس )

 

 

                             

 

 

 

 

 

 

                           

 پراكنش

 استان هاي فارس و بوشهر 

برآورد جمعيت (راس)

500 هزار

رنگ

نخودي وقهوه ای

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 3/9        ماده 3/8

وزن پايان شيرخوارگي (كيلوگرم)

نر 22        ماده 21

وزن 6 ماهگي (كيلوگرم)

نر 32         ماده 30

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

نر 74        ماده 51

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندي- گرم)

187
بازده غذايي (خوراك مصرفي به وزن زنده) 6/7

بازده لاشه (درصد)

53

درصد دوقلوزايی

---

شيرتوليدي روزانه (گرم)

200

طول دوره شيردهي (ماه)

4 - 3

 

گوسفند زندی (تصویر سمت راست : قوچ زندی - تصویر سمت چپ: میش زندی) 

 

 

 

 

 

 

 

 

 پراكنش

استان هاي تهران ، قم ، مركزي و غرب  سمنان 

برآورد جمعيت (راس)

 حدود يك ميليون

رنگ

سياه ، خاكستری و سفيد كه رنگ سياه آن فراوانی زيادي دارد

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 4/4        ماده 4/2

وزن پايان شيرخوارگي (كيلوگرم)

نر 31       ماده 28

وزن 6 ماهگي (كيلوگرم)

نر 35         ماده 32

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

نر 66        ماده 55

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندی- گرم)

220
بازده غذايي (خوراك مصرفي به وزن زنده) 8

بازده لاشه (درصد)

46

درصد دوقلوزايی

9-7

شيرتوليدی روزانه (گرم)

400

طول دوره شيردهی (ماه)

6

 

 گوسفند سنگسری(تصویر سمت راست : قوچ سنگسری - تصویر سمت چپ: میش سنگسری) 

 

 

 

 

 

 

 

                    

 پراكنش

استان هاي سمنان و تهران

برآورد جمعيت (راس)

در آستانه ي انقراض كمتر از 20 هزار

رنگ

رنگ های آهویی ، سفيد و سياه كه رنگ
آهویی آن داراي فراوانی بيشتری است

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 3/2        ماده 3

وزن پايان شيرخوارگی (كيلوگرم)

 نر 21         ماده 19

وزن 6 ماهگی (كيلوگرم)

 نر 25         ماده 23

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

نر 49        ماده 37

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندی- گرم)

 150
بازده غذايی (خوراك مصرفي به وزن زنده) 7

بازده لاشه (درصد)

46

درصد دوقلوزایی

---

شيرتوليدی روزانه (گرم)

350

طول دوره شيردهی (ماه)

5


 گوسفند شال (تصویر سمت راست : قوچ شال - تصویر سمت چپ: میش شال) 

 

 

 

 

 

 

 

 

 پراكنش

استان قزوين

برآورد جمعيت (راس)

150 هزار

رنگ

در دوران شيرخوارگی سياه و به تدريج
خاكستری و لكه سفيد روي پيشانی

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 4/8        ماده 4/5

وزن پايان شيرخوارگي (كيلوگرم)

 نر 26         ماده 24

وزن 6 ماهگي (كيلوگرم)

 نر 34         ماده 31

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

نر 72        ماده 67

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندی- گرم)

240-130
بازده غذايی (خوراك مصرفی به وزن زنده) 11-5/8

بازده لاشه (درصد)

46

درصد دوقلوزايی

40

شيرتوليدی روزانه (گرم)

800

طول دوره شيردهی (ماه)

5


  گوسفند عربی (تصویر سمت راست : قوچ عربی - تصویر سمت چپ: میش عربی) 

 

 

 

 

 

 

 

 

 پراكنش

 استان هاي خوزستان، ايلام و بوشهر

برآورد جمعيت (راس)

200 هزار

رنگ

سفيد تا نخودی

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 3/7        ماده 3/5

وزن پايان شيرخوارگی (كيلوگرم)

 نر 22         ماده 21

وزن 6 ماهگی (كيلوگرم)

 نر 31         ماده 28

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

نر 58        ماده 55

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندی- گرم)

200-150
بازده غذايی (خوراك مصرفی به وزن زنده) 8/3-7/6

بازده لاشه (درصد)

48

درصد دوقلوزايی

5

شيرتوليدی روزانه (گرم)

220

طول دوره شيردهی (ماه)

5/3

 

 گوسفند فراهانی(تصویر سمت راست : قوچ فراهانی - تصویر سمت چپ: میش فراهانی) 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 پراكنش

استان مركزی

برآورد جمعيت (راس)

400 هزار

رنگ

سفيد با لكه هاي سياه در پوزه و دور چشم

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 3/6        ماده 3/5

وزن پايان شيرخوارگي (كيلوگرم)

 نر 25/5         ماده 25

وزن 6 ماهگي (كيلوگرم)

 نر 28         ماده 27

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

نر 52        ماده 42

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندی- گرم)

214
بازده غذايي (خوراك مصرفي به وزن زنده) 5/8

بازده لاشه (درصد)

59

درصد دوقلوزايی

3/5

شيرتوليدی روزانه (گرم)

500

طول دوره شيردهی (ماه)

4

                                               

گوسفند كردی(تصویر سمت راست : قوچ کردی - تصویر سمت چپ: میش کردی) 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 پراكنش

استان هاي كردستان و ايلام

برآورد جمعيت (راس)

یک میلیون

رنگ

رنگ در دو تيپ قهوه ای و سفيد

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 4        ماده 3/8

وزن پايان شيرخوارگي (كيلوگرم)

 نر 24         ماده 22

وزن 6 ماهگي (كيلوگرم)

 نر 31         ماده 29

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

نر 52        ماده 45

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندی- گرم)

160
بازده غذايي (خوراك مصرفي به وزن زنده) 7/3

بازده لاشه (درصد)

46

درصد دوقلوزايی

10

شيرتوليدی روزانه (گرم)

500

طول دوره شيردهی (ماه)

5/3-3

                                         


گوسفند نائينی (تصویر سمت راست : قوچ نائینی- تصویر سمت چپ: میش نائینی) 

 

 

 

 

 

 

 

 

 پراكنش

 استان اصفهان

برآورد جمعيت (راس)

400 هزار

رنگ

رنگ سفيد و نقاط انتهايی بدن معمولاً سياه

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 3/5         ماده 3/3

وزن پايان شيرخوارگي (كيلوگرم)

 نر 23         ماده 21

وزن 6 ماهگي (كيلوگرم)

 نر 28         ماده 26

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

نر 44      ماده 36

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندی- گرم)

190-100
بازده غذايي (خوراك مصرفي به وزن زنده) 12-7

بازده لاشه (درصد)

---

درصد دوقلوزايی

1

شيرتوليدی روزانه (گرم)

300-600

طول دوره شيردهی (ماه)

4-3

 

گوسفند كلكويی (تصویر سمت راست : قوچ کلکویی- تصویر سمت چپ: میش کلکویی) 

 

 

 

 

 

 

 

         

پراكنش

بين استان هاي قم و سمنان و مركزی

برآورد جمعيت (راس)

در آستانه ی انقراض كمتر از 20 هزار راس

رنگ

سفيد دارای لكه های سياه در پوزه، دور چشم ها و نقاط انتهايی بدن

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 3/1         ماده 3

وزن پايان شيرخوارگی (كيلوگرم)

 نر 24         ماده 23

وزن 6 ماهگی (كيلوگرم)

 نر 30         ماده 29

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

نر 42      ماده 34

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندی- گرم)

201-92
بازده غذايی (خوراك مصرفی به وزن زنده) 12-9

بازده لاشه (درصد)

---

درصد دوقلوزايی

11

شيرتوليدی روزانه (گرم)

420

طول دوره شيردهی (ماه)

4/5

 

گوسفند ماكويی (تصویر سمت راست : قوچ ماکویی - تصویر سمت چپ: میش ماکویی) 

 

 

 

 

 

 

 

 

  پراكنش

استان های آذربايجان شرقی و غربی

  برآورد جمعيت (راس)

500 هزار

  رنگ

سفيد دارای لكه های سياه در
پوزه، دور چشم ها و نقاط انتهايی بدن

  وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 4/4         ماده 3/8

وزن پايان شيرخوارگي (كيلوگرم)

 نر 23         ماده 22

  وزن 6 ماهگي (كيلوگرم)

 نر 32         ماده 29

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

نر 65      ماده 55

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندی- گرم)

250
بازده غذايی (خوراك مصرفی به وزن زنده) 10

بازده لاشه (درصد)

52

درصد دوقلوزايی

11

شيرتوليدی روزانه (گرم)

640

طول دوره شيردهی (ماه)

4

 

گوسفند قزل (تصویر سمت راست : قوچ قزل - تصویر سمت چپ: میش قزل) 

 

 

 

 

 

 

 

                  

پراكنش

استان هاي اذربايجان شرقی و غربي به
          ويژه اطراف درياچه ی اروميه

برآورد جمعيت (راس)

يك ميليون

رنگ

قهوه ای

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 4/4         ماده 4

وزن پايان شيرخوارگی (كيلوگرم)

 نر 24         ماده 23

وزن 6 ماهگی (كيلوگرم)

 نر 33         ماده 31

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

نر 52     ماده 49

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندی- گرم)

185-120
بازده غذايی (خوراك مصرفی به وزن زنده) 5/12

بازده لاشه (درصد)

43

درصد دوقلوزايی

5/2

شيرتوليدی روزانه (گرم)

500

طول دوره شيردهی (ماه)

5/5

 

گوسفند مهربانی(تصویر سمت راست : قوچ مهربانی - تصویر سمت چپ: میش مهربانی) 

 

 

 

 

 

 

 

    

 پراكنش

استان هاي همدان ، شرق زنجان و بخشی از كردستان و مركزی 

برآورد جمعيت (راس)

يك ميليون

رنگ

سفيد ، شكری تا خرمايی دارای لكه هايي در نقاط مختلف بدن

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 3/8         ماده 3/6

وزن پايان شيرخوارگي (كيلوگرم)

 نر 23         ماده 23

وزن 6 ماهگي (كيلوگرم)

 نر 35         ماده 34

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

نر 64     ماده 54

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندی- گرم)

250-120
بازده غذايی (خوراك مصرفي به وزن زنده) 9-6

بازده لاشه (درصد)

45

درصد دوقلوزايی

14

شيرتوليدی روزانه (گرم)

500

طول دوره شيردهی (ماه)

5/3

 


گوسفند مغانی(تصویر سمت راست : قوچ مغانی - تصویر سمت چپ: میش مغانی) 

 

 

 

 

 

 

 

 

 پراكنش

استان هاي اردبيل، آذربايجان شرقی و خراسان شمالی

 

برآورد جمعيت (راس)

4/1 میلیون

رنگ

سفيد شكری تا نخودی

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 4/4         ماده 4

وزن پايان شيرخوارگي (كيلوگرم)

 نر 24         ماده 23

وزن 6 ماهگي (كيلوگرم)

نر 33         ماده 30

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

نر 60         ماده 52

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندي- گرم)

240-130
بازده غذايي (خوراك مصرفي به وزن زنده) 9/3-6/5

بازده لاشه (درصد)

55

درصد دوقلوزايی

16

شيرتوليدی روزانه (گرم)

500

طول دوره شيردهی (ماه)

4-5


 

گوسفند فشندی (تصویر سمت راست : قوچ فشندی - تصویر سمت چپ: میش فشندی) 

 

 

 

 

 

 

 

 

 پراكنش

استان هاي البرز و قزوين

برآورد جمعيت (راس)

50 هزار

رنگ

نخودی و سياه و قهوه ای

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 4/3         ماده 3/9

وزن پايان شيرخوارگی (كيلوگرم)

 نر 23         ماده 21

وزن 6 ماهگی (كيلوگرم)

 نر 34         ماده 32

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

 نر 77         ماده 62

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندی- گرم)

 
بازده غذايی (خوراك مصرفی به وزن زنده) ---

بازده لاشه (درصد)

---

درصد دوقلوزايی

---

شيرتوليدی روزانه (گرم)

---

طول دوره شيردهی (ماه)

---


                                                 

گوسفند كرمانی (تصویر سمت راست : قوچ کرمانی - تصویر سمت چپ: میش کرمانی) 

 

 

 

 

 

 

 

 

 پراكنش

استان كرمان

برآورد جمعيت (راس)

كمتر از يك ميليون

رنگ

سفيد داراي لكه هاي سياه در سر، صورت و
نقاط انتهايي بدن

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 3/4         ماده 3/2

وزن پايان شيرخوارگي (كيلوگرم)

 نر 23          ماده 21

وزن 6 ماهگي (كيلوگرم)

 نر 29         ماده 25

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

 نر 50         ماده 46

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندي- گرم)

216
بازده غذايي (خوراك مصرفي به وزن زنده) 6/8

بازده لاشه (درصد)

---

درصد دوقلوزايی

4

شيرتوليدی روزانه (گرم)

300

طول دوره شيردهی (ماه)

4

 

گوسفند بختياری(تصویر سمت راست : قوچ بختیاری - تصویر سمت چپ: میش بختیاری) 

 

 

 

 

 

 

 

 

    پراكنش

استان هاي چهارمحال وبختياري، خوزستان     و لرستان

برآورد جمعيت (راس)

1/5 میلیون

رنگ

سفيد معمولاً داراي لكه های سياه در نقاط مختلف بدن

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 4/7         ماده 4/4

وزن پايان شيرخوارگی (كيلوگرم)

 نر 31          ماده 29

وزن 6 ماهگی (كيلوگرم)

 نر 42         ماده 37

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

 نر 77         ماده 57

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندی- گرم)

230
بازده غذايي (خوراك مصرفی به وزن زنده) 10/6

بازده لاشه (درصد)

46

درصد دوقلوزايی

7

شيرتوليدی روزانه (گرم)

800

طول دوره شيردهی (ماه)

5


                                                   

گوسفند لری(تصویر سمت راست : قوچ لری - تصویر سمت چپ: میش لری) 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

پراكنش

استان های لرستان و ايلام

برآورد جمعيت (راس)

كمتر از يك ميليون

رنگ

سفيد با لكه هاي قهوه ای به ويژه در سر و صورت

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 3/6         ماده 3/3

وزن پايان شيرخوارگی (كيلوگرم)

 نر 24          ماده 23

وزن 6 ماهگی (كيلوگرم)

 نر 36         ماده 35

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

 نر 65         ماده 50

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندی- گرم)

170
بازده غذايی (خوراك مصرفی به وزن زنده) 8/3

بازده لاشه (درصد)

43

درصد دوقلوزايی

30

شيرتوليدی روزانه (گرم)

600

طول دوره شيردهی (ماه)

5- 4/5

 

گوسفند سنجابی(تصویر سمت راست : قوچ سنجابی - تصویر سمت چپ: میش سنجابی) 

 

 

 

 

 

 

 

 

پراكنش

استان كرمانشاه

برآورد جمعيت (راس)

1/2 میلیون 

رنگ

سفيد دارای لكه های قهوه ای در صورت

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 4         ماده 3/6

وزن پايان شيرخوارگي (كيلوگرم)

 نر 26          ماده 23

وزن 6 ماهگی (كيلوگرم)

 نر 32         ماده 32

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

 نر 57         ماده 54

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندی- گرم)

208
بازده غذايی (خوراك مصرفی به وزن زنده) 8

بازده لاشه (درصد)

50

درصد دوقلوزايی

17

شيرتوليدی روزانه (گرم)

685

طول دوره شيردهی (ماه)

5

 

 گوسفند تالشی (تصویر سمت راست : قوچ تالشی - تصویر سمت چپ: میش تالشی) 

 

 

 

 

 

 

 

 

 پراكنش

 استان گيلان

برآورد جمعيت (راس)

400 هزار 

رنگ

از نخودی روشن تا سياه

وزن تولد بره (كيلوگرم)

نر 3/2         ماده 3/1

وزن پايان شيرخوارگی (كيلوگرم)

 نر 16          ماده 15

وزن 6 ماهگی (كيلوگرم)

 نر 20         ماده 19

وزن دام بالغ (كيلوگرم)

 نر 47         ماده 43

افزايش وزن روزانه (در دوره پرواربندي- گرم)

100-120
بازده غذايی (خوراك مصرفي به وزن زنده) 9

بازده لاشه (درصد)

50

درصد دوقلوزايی

2

شيرتوليدی روزانه (گرم)

300

طول دوره شيردهی (ماه)

5

 

 

 

گیاه کوشیا بررسی ها نشون داده  که 8/ 6 میلیون هکتار از زمین های کشاورزی خاک های شوری دارن و گیاهان متداول علوفه ای، مثل ذرت، یونجه، جو و... معمولا تحمل شوری خاک رو ندارن.در ادامه گیاه علوفه ای شورزیست کوشیا رو که مناسب مناطق شورزیست و خشک و نیمه خشک هست معرفی می کنیم:

نام علمی کوشیا  Kochia scoparia syn. Bassia scoparia هست.این گیاه به صورت بوته و عمر یک ساله داره. ارتفاع بوته از 15 سانتی متر تا 2 متر هست و تو خاک های مرطوب تا بیش از 3 متر هم رشد می کنه. ریشه ی گیاه عمق 5 متری و گستردگی 7 متری داره که مناسب نواحی خشکه. برگ های نیزه ای شکل 2 تا 6 سانتی متری داره و گل های کوچیک ستاره ای میده و هر میوه شامل یه بذر هست.کوشیا می تونه تو خاک های خیلی شور رشد کنه و  به خاک های اسیدی که آلومینیم و منیزیم و منگنز  دارن هم مقاومت نشون میده.
 
خاک مناسب برای پرورش گیاه کوشیا:
ph خاک برای جوونه زدن بذر کوشیا باید بین 2 تا 12 باشه و بذر کوشیا برای جوونه زدن به رطوبت نیاز داره.
 
 زمان کاشت:
 برای تولید علوفه بهترین زمان فصل بهار و تو دمای بین 5 تا 10 درجه سانتی گراد هستکه با پخش کردن بذر روی خاک با اولین بارندگی  سبز میشه. برای تولید بذرکوشیا، کاشت در تیرماه مناسبه. (بذر کوشیا باید هر ساله تهیه بشه چون قوه ی باروریش رو بعد از یه سال از دست میده) و برای تولید بذر تو هر متر مربع تعداد 20بوته و برای تولید علوفه تو هر مترمربع 30 بوته ایده آل هست.درصد جوونه زدن تو محیط غیر شور بیشتره و شوری بیشتر باعث دیر جوونه زدن بذر میشه.
 
نیاز به کود:
کوشیا  در هر هکتار به 50 کیلوگرم  نیتروژن خالص( 110 کیلوگرم اوره) و 20 کیلوگرم  43 کیلوگرم سوپر فسفات تریپل نیاز داره.مصرف کود نیتروژن باعث بیشتر شدن مقدار پروتئین علوفه می شه.مقدار پروتئین این گیاه به طور متوسط 20 درصده و لازم به ذکره مصرف کود زمانی که چند سال متوالی تو یه زمین کشت انجام بشه لازمه و مصرف نیتروژن بیشتر باعث تجمع نیترات و مسمومیت دام میشه.
 
 مقدار آب مورد نیاز:
 کوشیا برای تولید حداکثر علوفه و بذر تو منطقه بیرجند و مشهد تا پایان دوره رشد به 830 میلی متر آب و تو استان گلستان به 300 میلی متر آب در کشت بهاره نیاز دارده که  تو کشت تابستانه، 228 میلی متر آب تا زمان برداشت علوفه نیاز هست.
 
مقدار علوفه تولیدی:
این گیاه بسته به شرایط آب و هوایی و زمان کشت می تونه چندین چین داشته باشه که اولین چین خوش خوراک تر هست و ارزش تغذیه ای بالایی داره.
 
خوش‌خوراکی یعنی مجموعه عوامل فیزیکی و شیمیایی ِگیاه که دام رو به خوردن یا نخوردنِ یک گیاه ترغیب می‏کنه
 
بهترین زمان برداشت کوشیا برای علوفه پایان مرحله غنچه دهی و اوایل مرحله گلدهی هست. برای رشد مجدد اون ، باید محصول از 15 سانتی متری سطح زمین برداشت بشه.  این گیاه  تو شوری 42 دسی زیمنس بر متر و کشت تابستونه 8 تن در هکتار ماده خشک تولید می کنه . تو کشت تابستونه تو استان گلستان تو اواسط گلدهی و با شوری آب 21 دسی زیمنس بر متر می تونه 10 تن علوفه خشک تو هکتار تولید کنه و تو همین شرایط تو کشت بهاره  25 تن علوفه خشک تو هکتار تولید کنه.
 

گیاه علوفه ای کوشیا

 

مقدار مناسب مصرف کوشیا تو علوفه دام

کوشیا را می شه تا 50 درصد تو جیره دام مصرف کرد اما به میزان 20 تا درصد 40 به جیره غذایی دام بسیار مناسبه و تأثیر منفی تو تولید دام نداره. ترکیب شیمیایی کوشیا تو سه مرحله ی رشد این گیاه تو جدول آورده شده:

 

موارد قبل از گلدهی اواسط گلدهی انتهای گلدهی
مواد آلی 78/8 83/5 86/4
فیبر خام 17/9 28/5 30/1
درصد ماده خشک 32 28 26/9
خاکستر 20/2 16/5 13/6
موادآلی بدون پروتئین 54/6 65/3 71/3
پروتئین خام 24/2 18/2 15/1
عصاره بدون نیتروژن 36/3 35/6 40/1
چربی خام 1/3 1/2 1/1
انرژی خالص kcal/g 3/438 3/842 4/1442
فسفر 0/34 0/25 0/19
کلسیم 1/01 1/12 1/06

 

 

 این مطلب رو هم بخونید: تولید علوفه ارزان برای دام با خارشتر

 

منبع : minisalon.ir (استفاده از این مطلب با ذکر منبع مانعی نداره)

 پرواربندی گوسفند یکی از شاخه های پرورش گوسفند هست که در کنار کار پرورش گوسفند داشتی ، متقاضیان زیادی داره و طی چند سال اخیر هم برای کسانی که اصول پرورش و مسائل مربوط به بازار رو  رعایت کردن از سوددهی خوبی برخوردار بود. 

 

در پرورش گوسفندان به منظور پروار کردنشون ، یکی از مهم ترین نکاتی که باید بهش توجه بشه زمان مناسب برای خرید گوسفند هست.

به علت اهمیت موضوع پرواربندی گوسفند دراین مقاله کوتاه به نکات کلیدی مربوط به این حوزه میپردازیم.

 

 پرواربندی گوسفند و توليد گوشت قرمز، مثل بقیه محصولات دامی در ايران، بستگي زیادی به ميزان بارندگی ساليانه داره.

 

 بنابراين در سالهای پرباران انتظار می ره با توجه به شرايط مساعد مراتع، دامداران داشتی بره هاشون رو برای مدت طولانی تری در مراتع ييلاقی و ارزون نگهداری کنن و با وزن بيشتری به بازار برای فروش و يا براي پرواربندی گوسفند به متقاضيان ارائه کنن.

 

هر چند در سال های اخير روش های جدیدی براي فحلی خارج از فصل در خصوص گوسفندان ابداع شده و امكان زايش در بقیه فصول هم فراهم شده  ولی عموماً به دليل فحلی و جفت گيری فصلی در گوسفند ، اغلب زايش ها در اواخر زمستان تا پايان ارديبهشت ماه اتفاق میفته و بر اين اساس بهترين موقع خريد بره های نر اوایل خرداد ماه تا اواسط تابستان و در پايان شيرخوارگی شون هست.

 

هر چند با توجه به ميزان بارندگی ساليانه و وضعيت مراتع ، بعضی از دامداران داشتی ، بره های خودشون رو در مراتع سرسبز و ارزان تر برای چرا میبرن  و اواخر تابستان به بازار عرضه مي کنن كه پروار اين بره ها به دلیل اينكه رشد بدنيشون کامل بشه و در وزن های بالايی عرضه بشن، عموماً از لحاظ اقتصادی مقرون به صرفه نيستن .

 

به طوركلي براي مناطق سردسير ، بهترين فصل برای پرواربندی بره ، اواسط بهار و تابستانه و براي مناطق گرم هم در صورت پيش خريد علوفه و خوراك، مناسب ترين فصل ، پاييز و زمستان هست.

 

مدت مناسب برای دوره پرواربندی گوسفند به عوامل زیادی بستگی داره از جمله :

 

تیک  نژاد دام

تیک نمره وضعيت بدني در شروع پروار

تیک افزايش وزن روزانه 

تیک ضريب تبديل غذا

تیک وزن انتهایی پروار

تیک وضعيت و شرايط بازار و توان و نقدينگي پرواربند

تیک نوع دام انتخابي از تركيب گله

 

 همونطور كه قبلا گفته شد، طول دوره پروار در ايران با توجه به عوامل ذكر شده از 70 تا 120 روز متغيره.

 

در ارتباط با مناسب ترين طول دوره پروار ، مطالعات زیادی انجام شده كه برخي از اونها  از جمله "بررسي اقتصادی جهت تعيين مناسب ترين سن كشتار در بره هاي نژاد قزل " باصرفه ترين مدت پروار رو برای اين نژاد ، چهار ماه برآورد میکنه.

 

به طور خلاصه میتونیم بگیم: علاوه بر اجرای مديريت صحيح، مناسب بودن شرايط بازار از لحاظ قيمت هم در سود واحد پرواربندی موثره .

 

بنابراین لازمه پرواربند با توجه به كليه این عوامل در انتخاب طول دوره پروار اقدام کنه . به هر حال وزن نهايی پروار میتونه معيار مناسبی براي پایان دادن دوره پرواربندی ، چه از لحاظ فنی و چه اقتصادی باشه.

 

 

راي مناطق سردسير بهترين فصل پرواربندی گوسفند اواسط بهار و تابستان بوده و براي مناطق گرم هم در صورت پيش خريد علوفه و خوراك، مناسب ترين فصل پروار فصول پاييز و زمستان هست.

 

وزن نهايی پروار و افزايش وزن روزانه بره :

 

 تعيين مناسب ترين سن براي شروع پروار دام ، تحت تاثير شرايطی قرار مي گيره كه برخی از اونها تحت اختيار پرواربند نيستن.

 

عواملي مثل شرايط بازار و نقدينگي دامدار میتونه عامل انتخاب مناسب ترين سن شروع پروار رو تحت الشعاع خودش قرار بده.

 

در هر صورت شروع پرواربندی بايد در سنی باشه كه دام در ابتدای دوره رشد بدنی خودش باشه تا از ظرفيت رشد حيوان حداكثر استفاده رو بشه کرد.

 

سن پايان شيرخوراگی كه معمولاً سنين سه ماهگی هست، بعنوان بهترين سن برای شروع پروار در نظر گرفته میشه.

وبه تجربه ثابت شده كه سنين پايين تر و بالاتر از اون  میتونه ميزان افزايش وزن روزانه دام و توليد نهايي رو تحت تاثير قرار بده.

 

اما به دلیل تنوع محيط پرورشی و خوراك در ايران مخصوصا در مورد دام سبك و در شرايط سنتی توليد، وزن بعضی از دام ها با سنشان، براساس منحنی رشد مطابقت نداره، بنابراین معيار وزن در اين خصوص شاخص مناسب تریه.

 

تشخيص به موقع و مناسب وزن انتهای پروار و خارج کردن گروهی از دام ها كه به انتهاي توليد و افزايش وزن نهايي دست پیدا کردن به معنی جلوگيری از استفاده اونها از خوراك اضافی تلقی میشه که اين عمل به جلوگیری از صرف هزينه اضافی بر مصرف دام و اقتصادي شدن حرفه پرواربندی منجر میشه.

 

به عبارتي در اقتصاد پرواربندی ، شناخت نقطه نهايی توليد كه در اون رشد عضله منفی میشه و همچنان نمودار رشد چربی ادامه داره، حائز اهمیته. 

 

همچنين با توجه به منطقه مورد نظر و شرايط اقليمی در هر سال می توان دو تا سه بار اقدام به پروار بره کرد.

 

 

مديريت روش پروار بره باید به چه صورت باشه؟

 

مطالعات ميدانی از واحدهای توليد كننده گوشت گوسفند نشون میده كه در بسياری از موارد با اينكه پرواربند نسبت به رعايت همه نكات پرورشی و بهداشتی دام قبل از خريد و در شروع پرواربندی، توجه لازم رو داره، نتايج مطلوبی رو از افزايش وزن نهايی در پايان پروار به دست نمیاره. 

 

بررسي ميزان افزايش وزن روزانه دام هر دو هفته يكبار از طريق ركوردگيری وزن ازجمله نكات فنی هست و انجام اين عمل به تفكيك دام های با استعداد پرواری مناسب كمك كرده و از هدر رفتن خوراك جلوگيری میکنه و به مصرف بهينه خوراك ختم میشه.

 

شناخت توان يا بازده غذايي دام در طول دوره در تعيين زمان تصميم گيري براي حذف دام از چرخه توليد و جايگزيني اون بسيار موثره.

 

داشتن زمين زراعي و تامين بخشي از نيازهاي غذايي دام توسط پرواربند به افزايش ضريب سود آوري واحد كمك میکنه. همچنين استفاده از پس چر غلات نظير گندم و جو و صيفي جات و چراگاه هاي اطراف در جهت كاهش هزينه هاي تغذيه مفيده.

 

 

نکاتی در مورد رعایت اصول بهداشتی در پرواربندی بره :

 

رعايت اصول بهداشتی و جلوگیری از آلوده شدن دام ها به بيماری، منجر به افزايش سلامتی دام ها و سود آور بودن واحد توليدی میشه.

در اين مورد لازمه، مواردی مدنظر پرواربند قرار بگیره تا بر اساس اونها دستورالعمل مشخصی رو بعنوان برنامه بهداشتی واحد خودش لحاظ کنه و از ابتدا تا انتهای فعاليت توليدی به انجام  اونها پايبند باشه.

تنها در اين صورت میتونه از اقتصادي بودن فعاليت توليدی و پيشگيری از بروز بيماري هاي ميكروبی و تغذيه ای به اطمينان برسه.

 

 اين موارد شامل چند گام اساسي به شرح زیر هست:

 

تیک  ضدعفوني جايگاه قبل از ورود و پذيرش دام ها
تیک  قرنطينه دام هاي خريداري شده مطابق با دستورالعمل و ضوابط مشخص سازمان دامپزشكي
تیک  انجام واكسيناسيون هاي لازم و ضروري دام ها

تیک  خوراندن داروهاي ضدانگل داخلي

تیک  ضدعفوني دام ها ضد انگل هاي خارجي و حمام ضد كنه در طول دوره پروار
تیک  بررسي خوراك دام ها از لحاظ شرايط نگهداري و انبارداري و عاري بودن از عوامل ضد تغذيه اي

 

 

 برگرفته از کتاب راهنمای پرورش گوسفند و بز (سازمان تحقیقات ، آموزش و ترویج کشاورزی - سازمان بسیج مهندسین کشاورزی و منابع طبیعی)

 

 

 

گوسفندداری در گرمترين صحراي جنوب و سردترين نقاط شمال كشور رایج بوده و اين حيوان به مرور زمان با هر نوع آب و هوائي سازگار میشه

 

اگر می خواين گله اي تشكيل بدین ، يا گوسفندان گله تون رو عوض کنید و ميش های بهتری بخريد بهترين موقع خريد اون اواسط تابستون براي مناطق سردسير و اواخر بهار براي مناطق گرمسيره .

چون در اين مواقع بره از شير گرفته شده و ميش هنوز جفتگيری نكرده و شما مي تونيد ميش های خريداری شده رو تحت نظر خودتون با قوچ مناسب و ممتاز خودتون جفتگيری کنید.

در مواقع شدت گرما و سرما وجود سايه بان در مراتع و محل نگهداری گوسفند ضروریه.

اغلب نژادهای گوسفند از بارندگی های فصول گرم ناراحت نمی شن . اما بعضي از گوسفندها كه پشم تنك و بازی دارن ممكنه از بارندگی های مداوم سرما بخورن.

به هر صورت هر گوسفندي به آب و هوای منطقه خودش عادت داره .

مثلا نژاد ماكوئی در زير برف و بوران به راحتی می چره و روی برف خشك بدون خطر ميخوابه و يا گوسفندان زل و دالاق و طالشی در حاشيه دريای مازندران زير باران مداوم منطقه، بخوبی عمل می كنن .
برعكس گاو كه هميشه و همه سال آماده جفتگيريه ، گوسفند غالباً در بهار و پاييز حاضر میشه جفتگيری کنه.

 مهمترين محصول گوسفند گوشت ، شير و پشم هست، در بعضي از نژادها پوست بره هم مهمه، كود گوسفندی هم براي باغداران ارزش زيادی داره.

ولي چیزی که فعلاً در ايران مهمه ، محصول گوشت هست. گوسفند در يك سالگي بالغ هست .

بهترين سال هاي زندگي گوسفند بين 1 تا 5 سالگيه ، البته اگه خوب مواظبت بشه تا 10 الي 12 سالگي هم زنده می مونه ولي صرفه اقتصادی نداره.

پیشنهاد میکنم این ویدئو رو حتما ببینید:  افزایش قاچاق گوسفند مولد و پیش بینی بازار پیش رو و اعلام زمان مناسب خرید

پرورش گوسفند و بز برحسب شرايط گوناگون فيزيولوژيك و نوع بهره برداری اقتصادی ممكنه به روشهای مختلف اجرا بشه .

هر شخصي با توجه به امكانات اختصاصی و بازار، محل اقامت ، اطلاعات و سرمايه اش ممكنه توليد كننده پشم،گوشت ، شير و بره ( گله داشتی) و يا توليد كننده گوشت پروار (پروار بندی) باشه . ولي اصول كلی نظامهای مختلف بهره برداری پرورش گوسفند و بز برای هر يك از اين هدف ها به شرح زير هست :

 

شرايط خوب براي پرورش گوسفند داشتي:

 

يكي از مهمترين شرايط برای پرورش گوسفند داشتی ، داشتن مراتع ييلاقی و قشلاقی خوبه كه در اين صورت دام خوراك رايگان خواهد خورد ولي چون اين امكان براي هر كس مقدور نيست لذا شروط لازم ديگه ای در ذيل شرح داده میشه :

كشاورزاني كه آغل و باغ دارن و همواره در محل زراعت خود ساكنن میتونن با درنظر گرفتن ظرفيت آغل و علوفه توليدي، گله هایي داشته باشن كه مدتي از سال رو در
صحراي اطراف ده چريده و فصول نامناسب رو در آغل تغذيه کنن .اهالي مناطقي كه در آن كشت يونجه و نباتات علوفه اي مقدور بوده و محصول خوبيمي ده و امكان اعزام گوسفندان به ييلاق يا قشلاق نيز موجوده ميتونن گوسفنداري كن.

این ویدئو رو از دست ندین: در ابتدای کار پرورش اعضای تیم مینی سالن در سالن شما و در کنار شماییم.

شرايط خوب براي پرورش گوسفند پشمي:

در شرايط و امكانات اقتصادي بازار فعلي، پرورش گوسفند پشمي تنها صلاح نيست ولي هر گوسفند پشمي حتي مرينو و رامبويه نيز گوشت توليد میکنه .

در كشور ما بطوري كه قبلا ذكر شد نژادهايي موجوده كه در حالي كه پشم خوب و مناسب فرشبافي و حتي پارچه بافي توليد میکنن، گوشت فراوان و خوبي هم دارن و بهترين نمونه اين قبيل گوسفندان نژادهاي بومي ماكوئي در استان ( آذربايجان غربي) سنجابي ( كرمانشاه ) بلوچي ( خراسان رضو ي ، خراسان جنوبي ، يزد و سيستان و بلوچستان) كرماني ( كرمان) نائيني ( اصفهان ) و فراهاني ( مركزي ) كلكوهي ( مركزي و قم) هست.

به هر صورت اگر شخصي بخواد بخاطر داشتن بازار خوبي براي پشم مثل صنعت كاموا بافي ، فرش بافي ، نخ ريسي و غيره گوسفند پشمي پرورش بده مي تونه يكي از نژادهاي گوشتي – پشمي رو انتخاب کنه.

 

 

شرايط اصلي خريد و تشكيل گله:

بعد از اينكه با توجه به امكانات شخصي و شرايط فوق الذكر تصميم گرفتيد كه چه نژادي رو براي چه منظوري نگهداري كنيد براي خريد گوسفند بايد مطالب و شرايط زير رو كه اختصاراً شرح داده مي شه در نظر بگيريد:

1- نژادي را بخريد كه عوامل محيطي شامل آب و هوا ، مراتع و نوع علوفه محل پرورش آن نظير منطقه شما باشه.

2- گوسفند رو از مراكز پرورش نژاد بخريد ( ترجيحاً شناسنامه دار و از گله هاي تحت پوشش طرح محوري توليد قوچ اصيل با همكاري مردم) كه گوسفندان اصيل تر و ارزان تري خواهيد خريد.

3- هميشه تعداد كم و از نوع عالي و ممتاز بخريد . يك حيوان عالي و ممتاز بهتر از چندين حيوان بي ارزش و بد است.

4- در انتخاب قوچ نهايت دقت را بكنيد. يك قوچ ممتاز ارزش پرداخت بهاي بالاتر رو داره.

5- هميشه گوسفندان جوان يكدست و با ظاهري شبيه هم بخريد

6- اگر مي خواين گله اي تشكيل بدین  يا گوسفندان گله خودتون رو عوض کنید و ميش هاي بهتري بخريد بهترين موقع خريد اون  اواسط تابستون براي مناطق سردسير و اواخر بهار براي مناطق گرمسيره ، چون در اين مواقع بره از شير گرفته شده  و ميش هنوز جفتگيري نكرده و شما مي تونيد ميش هاي خريداري شده رو تحت نظر خودتون با قوچ مناسب و ممتاز خودتون جفتگيري کنید.

 

 


برای اینکه در خرید گوسفند انتخاب درست داشته باشید و دام تون بیمار نباشه ، خرید گوسفند بايد زير نظر كارشناس انجام بگیره . همچنین به منظور كنترل بهتر و سهولت در خوراك دادن به دام ها، انتخاب بره هاي هم سن و يا هم وزن توصيه ميشه.

  

در زمان خرید گوسفند پیشنهاد میکنیم بره های هم سن و يا هم وزن رو انتخاب کنید. که هم بتونید دام رو بهتر کنترل کنید و هم در خوراك دادن به اونها راحت تر باشید.

در این مقاله نکات مهمی رو در مورد نحوه انتخاب و خرید گوسفند و همینطور چگونگی بارگیری و حمل اون ، شرح خواهیم داد که در ادامه همین مطلب به طور کامل با این نکات آشنا خواهید شد.

 

دام رو از کجا تهیه کنیم؟

 

 ميزان آلودگی در ميادين و كاروانسرهای اطراف كشتارگاه های دام خصوصاً سنتی بالا هست ، لذا تا حد امكان از خريد دام پرواری از اين مكان ها پرهيز کنید.

 بره هايی كه به اندازه كافی از شير مادر جهت تغذيه استفاده نکردن و اصطلاحا بهشون شيرسوز میگن ، براي خريد مناسب نيستن و در طي دوره پروار از رشد مناسبی هم برخوردار نخواهند بود .

همچنین به دليل عدم دريافت پادتن های لازم كه از طريق شير مادر منتقل میشه ، مقاومت لازم در مقابل بيماری ها رو ندارن.

 

برای كاهش هزينه حمل و نقل دام و جلوگیری از آلودگی احتمالی، بهتره در صورت وجود دام مناسب برای پروار ، خريد بره از همون منطقه اطراف محل سكونت ونگهداری دام صورت بگیره.

 این ویدئو رو از دست ندین : آسیب های جدی واردات گوسفند، بز و غیره و حذف دام های بومی

در انتخاب بره از چه افرادی کمک بگیریم؟

 

تیک درصورتي كه پرواربند از تجربه لازم براي خريد دام پرواری برخوردار نيست، بهتره به جهت اطمينان در انتخاب ، از مشاوره كارشناسان و يا خبرگان محلی استفاده کنید و يا از معاونت بهبود توليدات دامي استان و يا شهرستان ، نسبت به مكان هاي مناسب براي خريد اطلاع حاصل کنید.

تیک خريد كلى و گروهى دام بايد زير نظر كارشناسهاى علوم دامپزشكى و دامپرورى صورت بگیره.

به اين ترتيب از خطر انتخاب نادرست و خريد دام هاى بيمار، جلوگيرى میشه.

اين كار، هم از نظر اقتصادى براي پروابند مهم هست و هم براى حفظ بهداشت دام ها و جلوگيري از شيوع بيماري ها در منطقه و از ديدگاه اقتصاد ملي از اهميت بالايي برخورداره.

تیک نمره وضعيت بدني دام و يا لاغر و چاق بودن اون در قيمت دام تاثير داره و ميتونه ميزان سود دريافتي دامدار رو از فعاليت توليدي تحت تاثير قرار بده. بنابراین لازمه ، با ایجاد تمهيداتي در خصوص شرايط بازار و زمان مناسب خريد دام، تفاوت قيمت خريد و فروش دام رو تا حد ممكن كاهش داد.

تیک تمايل پرواربندان به نژادهای درشت جثه، به سبب وزن گيری مناسب تر اونها نسبت به نژادهای كم جثه هست ، لذا قيمت خريد اين نژادها خصوصا دام هايی كه دنبه های كوچكتری دارن، معمولاً بيشتره.

 

 

اصول حمل و نقل دام:

 

رعايت شرايط مناسب و لازم براي حمل و نقل دام از اون جهت حائز اهميت هست كه هر گونه حمل و نقل دام از محل خريد به مزرعه و يا از مزرعه به محل فروش میتونه نوعي استرس به دام وارد کنه و مصونيت دام رو در مقابل بيماري ها كاهش بده و موجب افت وزن و گاهاً تلفات دام بشه.

بديهیه، هر گونه افت وزن در مراحل پاياني پروار از ميزان سود پرواربند کم میکنه.  از اين رو لازمه پرواربند، نكاتي رو به هنگام انتقال بره هاي پرواري در برنامه خودش لحاظ کنه.

این ویدئو رو حتما ببینید: خرید قوچ هومو یا هترو یا خرید اسپرم هومو یا اجاره قوچ هومو کدام بهتر هست؟

در زمان جا به جایی دام باید چه نکاتی رو در نظر داشت؟

 

تیک همه ماشينهاى حمل و نقل، پيش از بارگيرى بايد ضدعفونى و پاكسازى بشن.

همچنين وسيله هاى ايمنى و جلوگيرى از ورود حشره هاى مختلف رو براي مسافت هاي طولاني دارا باشن.

تیک براى طول مدت سفر، آب سالم و غذاى كافى براى دام ها به همراه داشت.

تیک در طول مسير از تماس افراد مختلف و يا ارتباط با حيوانات ديگر جلوگيرى كرد.

تیک چنانچه دام ها در ميان راه دچار بيمارى واگير بشن بايد تمام اون ها رو به محل اوليه خودش برگردوند.

تیک ماشين هاى حمل و نقل، پس از خالى كردن دام ها بايد به طور كامل تميز و ضدعفونى بشن تا براى حمل دام هاى بعدى آماده باشن.

تیک فضاي دروني وسايل حمل بايد داراي شرايط مناسبي از نظر روشنايي و تهويه براي جابجايي دام باشه.

تیک تريلرهاي وسايل حمل بايد مجهز به رمپ بارگيري باشن.

تیک سكوها و محل هاي تخليه و بارگيري دام در شب بايد از نور كافي برخوردار باشه.

تیک سكوي بارگيري بايد بدون فاصله و هم سطح طبقات درون وسايل حمل دام باشه.

 

 

نکاتی که زمان بارگیری دام باید دقت کنید:

 

تیک بايد در ظرفيت بارگيري وسايل نقليه مورد نظر براي حمل دام دقت بشه و از بارگيری بيش از حد مجاز جلوگیری كرد.

همچنين براي جلوگيري از آسيب رسيدن به گوسفندان سعي بشه فاصله محل خريد و فروش دام تا دامداري زياد نباشه.

تیک از توقفهاي غير ضروری در مسير حركت ، پرهيز و قبل از حركت از وضعيت آب و هوايی اطلاع كامل كسب کنید، چون موندن بره ها در هوای سرد و گرم موجب افت وزن خواهد شد. 

تیک لازمه كف كاميون رو حدود 3 تا 4 سانتيمتر، با بستری نظير ماسه بدون خاك در تابستان و مخلوطي از ماسه با كاه يا پوشال در زمستان پوشاند.

 

تیک بهتره وسيله نقليه پوشش دار باشه تا در تابستان و زمستان از استرس به دام و افت مصونيت دام جلوگيري به عمل بیاد.

همچنين در تابستان حمل دام در شب و در زمستان در روز انجام بگیره.

تیک به هيج وجه نبايد دام ها رو به صورت خوابيده و در شرايطي كه زير دست و پاي ساير دام ها افتاده ان، حمل بشن . چون اين عمل خطر بروز نفخ پيش رونده و تركيدگي شكمبه و تلف شدن سريع دام رو به همراه داره.

تیک در موقع بارگيري و پياده نمودن دام ها در كمال ملايمت و در نهايت آرامش و خونسردي با بره ها رفتار بشه.

تیک در صورتي كه بين محل خريد دام و محل پرورش و نگهداري دام تفاوت قابل توجهي از لحاظ آب و هوايي وجود داره، لازمه که دام ها در صورت ورود به منطقه سردتر سريعاً در شرايط سرما و هواي آزاد قرار نگيرن و ابتدا  اونها رو در محيط بسته و شرايط گرم تري نگهداري کرد.

تیک در طول مسير از خوراندن مواد غذايي متراكم و آب زياد به بره ها حتي المقدور جلوگيري بشه.

تیک بعد از پياده كردن گوسفندان در مقصد، آب خنك و علوفه خشك يا سبز در اختيار آن ها قرار داده و فرصت براي استراحت به دام ها داده بشه.

 

منبع: سازمان بسیج مهندسین کشاورزی و منابع طبیعی

 

 

شرايط خوب براي پرواربندي:

1- اگر مقدار زيادي علوفه (يونجه، شبدر، اسپرس و كا ه) داريد كه حمل آن به شهر صرف نمي كنه میتونيد تعداد مناسبي گوسفند خريداري و با استفاده از علوفه موجود پرواربندي کنید.

2- اگر محل دامداري و سكونت شما كنار كارخانه قند واقع شده ميتونيد با استفاده از تفاله چغندر و ملاس كارخانه با مقدار هزينه كمتري پرواربندي كنيد.

3- اگر آغل مناسبي در كنار كشتارگاه شهر بزرگي داريد مي تونيد از اين محل براي پرواربندي استفاده كرده و گوسفندان پروار خودتون رو به قيمت مناسبتري به مرور به كشتارگاه بفرستيد.

4- اگر تعدادي گوسفند داشتي داريد كه بايد حذف و فروخته بشن ، بهتره اون ها رو پروار كرده و بفروشيد.

 

5- اگر باغ يا سبزي كاري يا زراعتي داريد كه برگ درخت يا بر گهاي اضافي سبز آن مصرف ندارن، مي تونيد پرواربندي كنيد و براي باغ و زراعتتان نيز كود مناسبي توليد نمائيد.

6- اگر سر راه كوچ ايلات واقع شد ه ايد و در محل اقامت شما علوفه خوب بعمل میاد مي تونيد گوسفندان لاغر ايلات رو خريده و پروار نمائيد.

 

پروار بندی مرتعی:

اين روش توسط دامداران روستايي و عشايري كه داراي گله هاي داشتي هستن ،صورت میگیره و معمولاً درمورد بره ها انجام شده و دركشورهايي نظيراستراليا و نيوزلندكه مراتع از كيفيت و كميت بهتري برخوردارن هم اين روش مرسوم هست. در اين روش دام هاي جوان پس از پايان دوره شيرخوارگي از مراتع ييلاقي تعليف نموده و بعد ازرسيدن به وزن موردنظر به بازار عرضه میشن . البته به دليل فقدان كميت و كيفيت مناسب مراتع غالباً دام ها به وزن مطلوب و نهايي توليد نمي رسن و معمولاً گله داران، اين دام ها رو به پرواربندان حرفه اي به منظور قرارگرفتن دريك دوره فشرده پروار مي فروشن .اين روش در برخي از مناطق آذربايجان – زاگرس مشاهده مي شه.

پرواربندی مرتعی- پس چری:

اين روش توسط اون دسته از دامدران روستايي كه داراي گله هاي داشتي با امكانات مكفي براي دسترسي به انواع پسچر و معمولاً در مناطقي كه داراي نژادهاي پيش رسمي باشن، صورت مي گيره. در اين روش دام ها پس از بازگشت از مراتع ييلاقي بر روي پسچر انواع نباتات زراعي و باغي تا اواسط و اواخر پاييز تعليف مي شن و پس از رسيدن به وزن تقريباً مناسب جهت كشتار يا پروار مجدد توسط پرواربندان حرف هاي (دام ه ايجوان تر) به بازار عرضه ميشن. در اين روش دام ها با وزن مطلوب تري نسبت به روش اول عرضه میشن.

پرواربندي با تغذيه دستي

اين روش عمدتاً توسط پرواربندان حرفه اي، فاقد گله هاي داشتي كه ممكنه تعدادي از اونها فاقد پروانه فعاليت نيز باشن، صورت مي گیره . در اين روش دامهاي نر و ماده حذفي (ندرتاً) و دام هاي جوان نر و ماده مازاد بر تركيب گله توسط پرواربندان حرفه اي از دامداران پرورش دهنده گله هاي داشتي خريداري و با توجه به نوع دام، نژاد،  وزن، سن دام و غيره بين 70 تا 120 روز با خوراك دستي در سيستم بسته تغذيه و پس ازاتمام دوره پروار، روانه كشتارگاه میشن . اين پرواربندان معمولاً خواهان نژادهاي پيش رس و مستعد، با افزايش وزن روزانه بالا بوده و خوراك دام مورد نياز توسط پرواربند توليد و يا از بازار تهيه میشه.

پرواربندي با شير:

اين شيوه در مورد بره ها انجام شده و بيشتر در واحدهايي كه به روش صنعتي و نيمه صنعتي مبادرت به پرورش و نگهداري دام میکنن ، صورت میگیره  كه در ايران به دليل
غالب بودن سيستم سنتي پرورش گوسفند،گران بودن و توليدات اندك شير گوسفند در يك دوره شيرواري به ندرت و در تعداد اندكي از واحدهاي داشتي انجام میشه.

 

 برگرفته از کتاب راهنمای پرورش گوسفند و بز(سازمان تحقیقات ، آموزش و ترویج کشاورزی - سازمان بسیج مهندسین کشاورزی و منابع طبیعی)

 

به جز مرتع، که دام مستقیماً در اون چرا میکنه و علوفه رو مصرف می کنه، علوفه رو می  شه به روش های مختلفی آماده سازی و نگهداری کرد تا در فصول مختلف و در صورت عدم دسترسی به مرتع بشه از اون ها استفاده کرد. روش های استفاده از علوفه :
علوفه برداشت شده به صورت سبز و تازه
علوفه خشک بلند
علوفه خشک خرد شده
علوفه خشک بسته بندی شده
علوفه پلت شده
علوفه ویفری شده
علوفه آبگیری شده
سیلاژ


در ادامه تعدادی از روش های استفاده از علوفه توضیح داده میشه:


علوفه برداشت شده به صورت سبز و تازه

این علوفه ها مثل یونجه، شبدر و گیاهان مراتع به حالت سبز  یا بعد از برداشت به صورت تازه در تغذیه دام ها استفاده می شن و بیشتر دام ها تمایل زیادی به مصرف علوفه تازه دارن. بلوغ گیاه تأثیر زیادی بر ارزش غذایی و مصرف علوفه ها داره.

با رشد گیاه مقدار پروتئین اون کم میشه ولی مقدار فیبر و لیگنین اون بیشتر میشه و مقدار انرژی، ماده خشک و مواد معدنی دچار تغییراتی می شن و برای همین زمان تغذیه دام باید به این نکات و مرحله چرا یا برداشت مناسب توجه کرد.


علوفه خشک 

 

برای تغذیه دام ها در سالن و یا در مرتع در بخشی از سال، از علوفه خشک استفاده می شه. زمان بسته بندی و یا انبار کردن علوفه، رطوبت اون باید  15 تا 20 درصد کاهش  پیدا کنه تا به خوبی بشه اون رو انبار کرد. نکته مهم اینه که علوفه باید در دوره رشد مناسب و با میزان رطوبت مطلوب برداشت بشه و با روش اقتصادی و صحیح (زیر آفتاب، سایه
یا با روش های مصنوعی) به مقدار مناسبی خشک و  بعد تو انبار ذخیره بشه؛ به طوری که حداقل اتلاف مواد مغذی حین خشک شدن و یا داخل انبار صورت بگیره و بافت گیاهی به بهترین شکل حفاظت بشه.

برای خشک کردن علوفه  از دو روش طبیعی و مصنوعی استفاده میشه:

 

 

 

خشک کردن طبیعی(دستی):

تو نواحی خشکم میشه علوفه رو زیر نور خورشید روی زمین خشك پهن کرد و علوفه رو  بعد مدتی زیر و رو کرد  تا تمام قسمت هاش خشك شه.

خشک شدن علوفه به تدریج زیر آفتاب، باعث از بین رفتن حدود 80 درصد از ویتامین A موجود در اون و افزایش ویتامین D اون میشه

 

خشک کردن مصنوعی علوفه:

تو این روش علوفه رو تو سالن های بسته پهن می کنن و با عبور جریان هوای گرم اونها رو خشک می کنن.

روش های آماده سازی علوفه خشک ،شامل آسیاب کردن علوفه، پلت کردن، حرارت دادن، سیلو کردن، خرد کردن و روش شیمیایی هست.

آسیاب کردن:به معنی خرد کردن علوفه به وسیله ی آسیاب هست.انواع خرد کردن هم عبارته:

- چاپر کردن 5 تا 6 سانتی متری

چاپر کردن علوفه باعث افزایش مصرف و افزایش وزن و راحت شدن حمل و نقل اون میشه و علوفه های نامرغوب رو میشه با این روش خوش خوراک کرد.

- خرد کردن کمتر از 2.5 سانتی متری

- آسیاب شده 1.5 تا 6 میلی متری

اگه ذرات ریز و پودری ایجاد بشه، هزینه ی نگهداری بالا میره و ذرات ریز بوجود آمده  با وزش باد هدر میره و تو دستگاه گوارش دام  هم به صورت خمیری در میاد و اختلالات گوارشی بوجود میاره .


 سیلاژ (silage)

در روش سیلو کردن، علوفه با رطوبت بالا ( 65 تا 70 درصد) در محیطی بی هوازی و ایزوله ذخیره میشه  تا تخمیر بشه و محصولی با pH پایین ( 4 تا 2/ 4) ایجاد بشه.  سیلاژ به روش‌های متفاوت عمودی، افقی، پشته‌ای و استفاده از پلاستیک انجام میشه. سیلو کردن مزایا و معایبی داره و مهارت در این کار باعث شدت و ضعف این مزایا و معایب می شه. همچنین، روش نگهداری به صورت سیلو برای  همه ی علوفه ها مناسب نیست ب و ممکنه  بعضی از علوفه ها خصوصیات سیلویی خوبی نداشته باشن.

 

 مزایای سیلو کردن علوفه


اگر سیلو کردن با روش صحیح انجام شود، مزایایی  در پی داره:
اتلاف کمتر محصول حین برداشت
جلوگیری از افت شدید مواد مغذی
افزایش كیفیت مواد علوفه ای
یکنواختی زیاد مواد مغذی
امکان دسترسی به علوفه در فصول نامناسب
فراهم بودن خوراکی آب دار برای فصل سرد سال
امكان غنی سازی مواد علوفه ای
علوفه سیلو شده فضای کمتری نسبت به علوفه خشک شده اِشغال می کنه.
اتلاف پروتئین در علوفه سیلو شده کمتره.
سیلو نمودن علوفه نسبت به خشک کردن اون به تجهیزات کمتری نیاز داره.
میزان ویتامین ها در سیلو بسیار شبیه به علوفه تازه هست.

 
معایب
سیلو کردن ممکنه معایبی داشته باشه، به ویژه وقتی استاندارد نباشه:
عدم امكان سیلو كردن برخی از علوفه ها.
نیاز به تکنولوژی بیشتر برای برداشت، خرد کردن، در سیلو ریختن، فشردن و هواگیری، پوشاندن سیلو و برداشت سیلو برای تغذیه دام.
لزوم داشتن فضای زیاد برای ذخیره نمودن علوفه های تازه و پرآب.
احتمال اتلاف مواد مغذی محلول از طریق پس آب یا شیرابه های خروجی از سیلو(به ویژه وقتی آب گیاه زیاد باشد).
احتمال از دست رفتن برخی مواد مغذی در اثر فرایند تخمیر بی هوازی (از جمله تبدیل بخشی از پروتئین به آمونیاک)
پایین بودن انرژی و ماده خشك (احتمال فساد سیلو)

مشکل ساختمان سیلو

 این مطلب رو هم بخونید: بلوک کامل خوراک دام چیست؟

 برگرفته از کتاب راهنمای پرورش گوسفند و بز(سازمان تحقیقات ، آموزش و ترویج کشاورزی - سازمان بسیج مهندسین کشاورزی و منابع طبیعی)

 

در پرورش گوسفند، به شرط تامين شدن احتياجات غذايي مادر و نوزاد، دوقلو يا چندقلوزايي بسیار مطلوب خواهد بود. لازمه تداوم و افزايش توليد بره و بزغاله ، افزايش بازده توليدمثل گله هاي گوسفند و بز هست.

در پرورش گوسفند و بز ، محصول اصلي ، گوشت هست. مهمترين عامل در افزايش توليد اين گله ها، افزايش توليد بره و بزغاله به ازاي هر راس دام مولد هست . بنابراین به کار گرفتن راهكارهايي براي افزايش نرخ بره و بزغاله زايي از اهميت بسيار زيادي برخورداره. 

 

 

 

 پايين بودن نرخ بره زايي باعث مي شه كه براي توليد مقدار مشخصي از محصول توليدي (كيلوگرم بره توليد شده) تعداد بيشتري ميش و قوچ داشتي نگهداري شده و اين امر علاوه بر تحميل هزينه هاي سنگين به دامدار و كاهش درآمد خالص گله داران، موجب فشار بر مراتع میشه.

 

 افزايش نرخ بره زايي نه تنها موجب فشار برمراتع نميشه، بلكه اون رو كاهش مي ده؛ براي نمونه با دو برابر كردن نرخ بره زايي سالانه، از راه هاي مختلف (افزايش دوقلوزایی و كاهش فاصله زايش ها يعني سه زايش دردو سال) مي توان همين تعداد بره اي كه در حال حاضر در كشور توليد مي شه رو با نيمي از جمعيت فعلي گله هاي داشتي توليد كرد؛ بدين ترتيب نيمي از ميش ها و ماده بزها از مراتع خارج مي شن. ضمن اينكه با كاهش هزينه ها و ثابت ماندن درآمد ناخالص ، درآمد خالص دامداران افزايش پیدا میکنه.

 

 

 دو راه براي افزايش بازده توليد مثل گوسفند و بز وجود داره:

1- افزايش نرخ چندقلوزايي

2- افزايش تعداد زايش در واحد زمان (سه زايش در دو سال) كه در مجموع به افزايش تعداد بره ها و بزغاله هاي توليدي به ازاي هر راس ميش در طول سال منجر مي شه.

 

زمانبندي جفت دهي (قوچ اندازي-كل اندازي)

رفتار جفتگيري در گوسفند و بز در تمام طول سال وجود نداره. برخلاف گاو كه در تمام طول سال امكان جفتگيري يا تلقيح مصنوعي داره، گوسفند و بز در حالت طبيعي فقط در بخشي از سال رفتار فحلي و جفتگيري نشون مي دن.

صرف نظر از جزئيات موجود و تفاوت هاي نژادي و اقليمي، فصل توليد مثل در گوسفند و بز در حالت كلي از نيمه تابستان تا نيمه زمستان هست.

 

 

فصل توليدمثل در گوسفند و بز و باورهاي اشتباه در خصوص آن:

گوسفند و بز، حيوانات روزكوتاه هستن؛ به عبارتي در بخشي از سال كه طول روز در حال كوتاه شدنه ، دستگاه تناسلي اون ها بيشترين فعاليت رو داشته و رفتار فحلي و جفتگيري شديدتري نشون ميدن. 

آغازكننده چرخه سالانه توليدمثل در گوسفند و بز، بلندترين روز سال يعني اول تيرماه هر ساله كه  پس از آن روزها شروع به كوتاه شدن مي كنن و كوتاه شدن روز و به موازات اون بلند شدن شبها پيامي به مغز حيوان مي فرسته كه مفهوم اون فرا رسيدن زمان مناسب براي جفتگيريه.

معمولا 70 روز بعد از اول تيرماه كه مصادف با دهه اول شهريور ماهه ، تخمدان ميش به اوج فعاليت خود مي رسد. اين به این معناست كه قبل از اون هم تخمدان فعاليت خودش  رو  آغاز كرده ولي اين فعاليت، حداكثر شدت خودش را نداشته.

 

 این نکات رو حتما در نظر بگیرید:

از دهم خرداد الي هشتم شهريور ، دوره بحراني بوده و بايد قوچ ها و نربزها، از گله جدانگه داشته شن.  و اگر نياز به چرا بود ، نرهاي يك طايفه يا روستا، توسط نرچران چرانده و شبها جداي از ميش ها و ترجيحاً در فاصله بيش از 200 متري ميش ها در جهت باد، بطوري كه بوي آن ها به ميش ها نرسه ، نگهداری بشن .

از هشتم شهريور تا 20 بهمن ماه قوچ ها رو در گله نگه داريد تا میشها بسته به وضعيت فيزيولوژيك و متابوليك خود، فرصت آبستن شدن در اين بازه زماني رو داشته باشن . بدين ترتيب نرخ قصري در گله به كمترين حد ممكن خواهد رسيد .ميش هايي كه طي اين فرصت طولاني آبستن نشن ، قطعاً مشكل جدي در توليدمثل دارن
و بايد از گله حذف بشن . توصيه میشه تا آخر آبان همه قوچ ها در گله باشن و بعد از اون تا 20 بهمن ماه  حداقل دو راس از بهترين قوچ ها در گله باشن تا در صورت عدم
آبستني يا برگشت فحلي، امكان آبستني وجود داشته باشه.

 

 برگرفته از کتاب راهنمای پرورش گوسفند و بز(سازمان تحقیقات ، آموزش و ترویج کشاورزی - سازمان بسیج مهندسین کشاورزی و منابع طبیعی)

 

 

 

 

 

عملكرد دام  به مقدار زیادی به کیفیت علوفه در دسترس دام بستگی داره و هرچه کیفیت علوفه بیشتر باشه، عملكرد دام هم بهتر میشه و هر چه کیفیت علوفه پایین تر باشه ، عملكرد دام پایینتر میشه.

 برای اندازه گیری کیفیت علوفه گیاهان مرتعی معیار های متفاوتی وجود داره از جمله: قابلیت هضم( WSC)، مقدار پروتئین خام (crude protein =cp)، مقدار مواد غیرقابل هضم مثلNDF، ADF، خاکستر و مواد معدنی مثل کلسیم و فسفر(ASH)  و مقدار ماده خشک قابل هضم (DMD) وجود داره که به توضیح هر کدوم می پردازیم:

 

 

 

 

 پروتئین خام (crude protein =cp):

پروتئین ماده ی غذایی کلیدی تو علوفه ی دام هست و عنصر اصلی تشکیل دهنده ی پروتئین، نیتروژنه که مقدار نیتروژن هم ارز با مقدار پروتئین گیاه هست. نیتروژن و پروتئین خام از مهم ترین عامل تعیین کیفیت  و شاخص اصلی تعیین ارزش غذایی علوفه هستن. پروتئین‌ها مواد مغذی اصلی هر سلول زنده و مسئول انجام اعمال گوناگونی ازجمله تشکیل ماده انقباضی عضلات، ساختن بعضی از هورمون‌ها، آنزیم‌ها و آنتی‌بادی‌ها، تبدیل انرژی شیمیایی به کار و انتقال اکسیژن و هیدروژن هستن. 


 ماده ی خشک قابل هضم( Dry Matter Digestible=DMD):

یکی از عوامل مهم دیگه برای تعیین کیفیت علوفه ی دام، ماده ی خشک قابل هضم هست. ماده ی خشک قابل هضم در علوفه یعنی مقدار ماده ای از علوفه که بوسیله ی دستگاه گوارشی دام قابل تجزیه و هضم هست. ضریب هضم پذیری  علوفه به مرحله ی رشد گیاه وابسته هست. هضم پذیری  علوفه  رابطه ی مستقیم با دیواره ی سلولی گیاه داره چون با بالا رفتن سن گیاه یا رشد گیاه،محتویات فیبر  کل گیاه افزایش پیدا می کنه و ساختار شیمیایی دیواره سلولی تغییر می کنه .


ماده ی غیرقابل حل در محیط اسیدی(Acid Detergent Fiber = ADF):

ماده ی غیرقابل حل در محیط اسیدی، به بخش فيبري علوفه با قابليت هضم پايينی داره و شامل لیگنين و سلولز هست. افزایش لیگنين مقدار هضم پذیری علوفه رو کاهش میده. با افزايش سطح این ماده در علوفه ها، سطح انرژي قابل هضم كاهش پیدا می کنه.


 فیبر غیرقابل حل در محلول خنثی Natural Detergent Fiber =NDF):

این فاکتور موادی در گیاه که به دلیل ساختمان شیمیایی خاص  دستگاه گوارشی حیوانات قابل تجزیه نیستند رو نشون میده  و يك ارزيابي دقيق از اجزاي فيبري یا همان دیواره سلولی غذا رو به ما مي ده.


خاکستر (َASH)

به باقی مونده خوراك دام بعد از سوختن تو کوره الکتریکی با حرارت بالا اصطلاحاً خاكستر مي گن.  این کار باعث از بین رفتن مواد آلي و باقی موندن مواد معدني میشه . خاکستر مقدار مواد معدنی موجود تو علوفه رو نشون میده و اغلب شامل موادي مانند ‌سديم، پتاسيم، منيزيم، منگنز، كلسيم، آهن، گوگرد، فسفر و كلر هست.


انرژی قابل هضم یا  قندهای غیرساختاری(Water Solve Carbohydrates=WSC):

از عوامل بسیار موثر تو کیفیت علوفه قندهای غیرساختاری هست. این فاکتور شامل نشاسته هست که این ماده به سرعت تو دستگاه گوارش دام تجزیه میشه و به سرعت انرژی مورد نیاز دام رو مهیا می کنه.

 

 برگرفته از کتاب راهنمای پرورش گوسفند و بز(سازمان تحقیقات ، آموزش و ترویج کشاورزی - سازمان بسیج مهندسین کشاورزی و منابع طبیعی)

 

 
 
 
گیاه سالیکورنیا که به طور طبیعی در سواحل دریا و حاشیه ماندابهای شور رشد و تکامل پیدا میکنه ، مستقیماً روی خاک با شوری زیاد جوانه میزنه و با آب دریا قابل آبیاری هست.
 
همین ویژگی باعث می شه که جهت کشت اون نیازی به زمین زراعی و آب کشاورزی نباشه و از این نظر صرفه اقتصادی خوبی خواهد داشت.
این گیاه بدون برگ بوده و ساقه های آن بسیار آبدار و شاداب هست.
 
سالیکورنیا از آب شور تغذیه و به روش گرده افشانی تولید مثل می کنه.
امروزه توجه کشورهای اروپایی و آسیایی به این گیاه بیشتر شده ،به طوری که از گیاه آن در کشورهای اروپایی برای تهیه خوراک و مواد غذایی و در کشورهای آسیایی برای تهیه سالاد تازه و ترشیجات استفاده میشه.
 از روغن سالیکورنیا در موارد دارویی (طب سنتی) جهت معالجه بیماری های از قبیل برونشیت، تورم کبد، اسهال، کاهش قند خون و ضد التهاب استفاده می شه و همچنین این گیاه دارای خاصیت آنتی اکسیدانی نیز هست که باعث افزایش مقاومت روغن در برابر شرایط محیطی میشه.
 
 
رویشگاه طبیعی این گیاه ، نمک زارها، سواحل دریا، باتلاق‌ها و مرداب های شور جنوب آسیا، شمال آمریکا و جنوب آفریقاست. این گیاه با نام‌های تجاری (Sea Beans) یا لوبیای دریایی، یا علف هرز ترشی و یا رازیانه آبی مرداب در دنیا شناخته میشه . ارتفاع این گیاه کمتر از ۳۰ سانتیمتره.
 

چندین کشور، سالیکورنیا و دیگر گیاهان مقاوم به آب شور رو به عنوان منبع تأمین غذا بررسی می‌کنن. این گیاهان، گیاهانی کارا برای بیابان زدایی هم هستن.

 

همچنین کشاورزان قمی با توسعه پرورش گیاه سالیکورنیا در شوره زارهای این استان به دنبال تولید غذای دام، جلوگیری از فرسایش خاک، مقابله با ریزگردها و همچنین اشتغال زایی هستن.

 

کشت گیاه سالیکورنیا چه مزایایی داره؟

 

این گیاه با داشتن ۲۸ درصد روغن ، گزینه مناسبی برای تولید روغن خوراکی هست.

کنجاله گیاه سالیکورنیا نیز پس از استخراج روغن تا ۴۳ درصد حاوی پروتئینه که می‌تونه در تغذیه دام مورد استفاده قرار بگیره.

 

همچنین گیاه سالیکورنیا رو میشه به عنوان نوعی خزه دریایی، به صورت خام و یا بخار پز شده خورد و یا به عنوان روغن پخت‌و پز و ترکیب غذایی غنی از پروتئین مورد استفاده قرار داد.

 

همچنین در استان قم چون منشاء ریزگردها داخلی هست به نظرمی رسه با اجرای این طرح و طرحهای مشابه از تعداد روزهای پرگردوغبار استان قم کاسته بشه .

همچنین با برداشت موفق سالیکورنیا قراره به صورت گسترده این طرح در اطراف دریاچه نمک اجرا بشه.

 

سالیکورنیا به دلیل برخورداری از مواد معدنی مانند منیزیم، پتاسیم، مس، آهن، منگنز و روی در زمره غذاهای «فراسودمند» به حساب میاد و به دلیل برخورداری از ۷۸ درصد اسید چرب غیر اشباع، امکان استحصال روغن با کیفیت مطلوب خوراکی و به دلیل برخورداری از ویتامین‌های a و c و خواص آنتی اکسیدان، ضدباکتریایی و ضدقارچی قابلیت مصرف در فرآورده‌های مختلف غذایی، آرایشی، بهداشتی و دارویی رو هم داره. 

 این ویدئو رو از دست ندین :سیل، ریزگرد، خشکسالی و گرانی ارز | فرصت یا تهدید

سالیکورنیا از لحاظ مالی و اقتصادی چه توجیهی داره؟ 

 

 ايجاد اشتغال از هر هكتار مزرعه ساليكورنيا 1200 تا 1500 كيلو گرم دانه، 12 تا 15 تن جرم بيولوژيكي و بين 3 تا 4 تن نمك گياهي حاصل میشه.

منبع جديد درآمد براي كشاورزان و دامداران در خشك ترين و شورترين مناطق )مانند اراضی نمکی و خشک شده اطراف دریاچه اورمیه

جلوگيري از طغيان طوفان هاي نمك

پاكسازي محيط زيست از آلودگيهاي نفتي و فلزات سنگين

استفاده در صنايع غذايي و دارويي

 

 

 منبع : minisalon.ir (استفاده از این مطلب با ذکر منبع مانعی نداره)

این مطلب رو به اشتراک بگذارید
GOTO_TOP

تماس با ما

 

شماره مشاوره :

 

09114861623 و09118928921 و 09118928920

 

(پاسخگویی فقط در ساعات 9 الی 16 هر روز (بجز ایام تعطیل))

 

 

 شماره ثبت سفارش و ثبت نام در دوره آموزشی:

 

01152211494 و 09114861623 و09118928921 و 09118928920

 

(پاسخگویی 9 الی 16)

 

 

تلگرام:

 

09114861623 و 09118928921 و 09118928920

آدرس مراکز تیم تحقیقاتی مینی سالن(حضور فقط با هماهنگی قبلی)

آدرس دفتر مشاوره مازندران : مازندران - چالوس - بلوار امام رضا - جنب ترمینال شهسوار - ساختمان دریا

آدرس دفتر مشاوره همدان: همدان- جورقان - مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی - پارک علم و فناوری

آدرس اقامتگاه بوم گردی آموزشی: همدان ، امزاجرد

آدرس مزرعه گوسفند چندقلوزا و شیری: همدان ، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی

آدرس مزرعه تحویل جوجه و نیمچه مرغ: تهران (یکروزه) و همدان(یکروزه و نیمچه)

آدرس مزرعه تحویل جوجه و نیمچه بوقلمون: زنجان (یکروزه و یکماهه) یا  همدان(یکروزه و یکماهه)

آدرس دفتر کارگاه تولید تجهیزات مرغداری: مازندران ، بابل، جاده قدیم آمل به بابل ، خشرودپی

آدرس مزرعه میل ورم ، سوپرورم و حشرات: مرکزی - اراک

آدرس مزرعه زالو: مرکزی - فراهان

آدرس مزرعه گیاهان دارویی: همدان و مرکزی ، اراک

آدرس مزرعه نهال پالونیا و نهال گردو:  همدان- جورقان - مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی

آدرس مزرعه الاغ شیری: فارس ، خرامه

 

Web Analytics